Προβιοτικά ή Πεπτικά Ένζυμα: Ποια η Διαφορά;Τα προβιοτικά και τα πεπτικά ένζυμα τοποθετούνται συχνά στην ίδια κατηγορία συμπληρωμάτων, επειδή συνδέονται με την πέψη και τη λειτουργία του εντέρου. Δεν είναι, όμως, το ίδιο πράγμα και δεν εξυπηρετούν τον ίδιο σκοπό. Τα προβιοτικά είναι ζωντανοί μικροοργανισμοί που, όταν χορηγούνται σε επαρκή ποσότητα, μπορούν να προσφέρουν συγκεκριμένο όφελος στην υγεία. Τα πεπτικά ένζυμα είναι πρωτεΐνες που βοηθούν στη διάσπαση των συστατικών των τροφών σε μικρότερα μόρια, ώστε να μπορούν να απορροφηθούν από το πεπτικό σύστημα. Η επιλογή ανάμεσα στα δύο πρέπει να βασίζεται στο είδος του προβλήματος. Ένα προβιοτικό δεν υποκαθιστά ένα ένζυμο που λείπει και ένα πεπτικό ένζυμο δεν «εμπλουτίζει» το εντερικό μικροβίωμα. Τι είναι τα προβιοτικά;Τα προβιοτικά είναι κυρίως βακτήρια και, σε ορισμένα προϊόντα, ζυμομύκητες. Συχνές ομάδες περιλαμβάνουν είδη των γενών Bifidobacterium, Saccharomyces, Bacillus και της οικογένειας Lactobacillaceae. Η δράση τους μπορεί να σχετίζεται με:
Τα αποτελέσματα είναι συχνά ειδικά για το στέλεχος. Αυτό σημαίνει ότι ένα θετικό αποτέλεσμα για ένα συγκεκριμένο προβιοτικό στέλεχος δεν μπορεί να αποδοθεί αυτόματα σε όλα τα προβιοτικά προϊόντα. Οι σχετικές επιλογές εντάσσονται στην κατηγορία για το πεπτικό και γαστρεντερικό σύστημα. Προβιοτικά, πρεβιοτικά και συμβιοτικάΤα προβιοτικά δεν πρέπει να συγχέονται με τα πρεβιοτικά.
Ένα τρόφιμο που έχει υποστεί ζύμωση δεν θεωρείται απαραίτητα προβιοτικό. Πρέπει να περιέχει ζωντανό, αναγνωρισμένο μικροοργανισμό σε επαρκή ποσότητα και να υπάρχει τεκμηριωμένο όφελος. Τι είναι τα πεπτικά ένζυμα;Τα πεπτικά ένζυμα είναι ουσίες που επιταχύνουν τη διάσπαση των μακροθρεπτικών συστατικών. Παράγονται φυσιολογικά στο στόμα, στο στομάχι, στο πάγκρεας και στο λεπτό έντερο. Βασικές κατηγορίες είναι:
Τα ένζυμα λειτουργούν πάνω σε συγκεκριμένα υποστρώματα. Για παράδειγμα, η λακτάση δρα στη λακτόζη, αλλά δεν είναι σχεδιασμένη για την πέψη των λιπαρών ή των πρωτεϊνών. Η βασική διαφοράΗ διαφορά μπορεί να συνοψιστεί απλά:
Ένα προβιοτικό λαμβάνεται συνήθως σε καθημερινή βάση για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Ένα πεπτικό ένζυμο πρέπει συνήθως να βρίσκεται στο πεπτικό σύστημα όταν καταναλώνεται το τρόφιμο στο οποίο πρόκειται να δράσει. Πότε μπορεί να χρησιμοποιηθεί ένα προβιοτικό;Τα προβιοτικά έχουν μελετηθεί σε αρκετές καταστάσεις, αλλά η αποτελεσματικότητά τους εξαρτάται από το στέλεχος, τη δόση, τη διάρκεια και τον πληθυσμό. Μετά ή κατά τη διάρκεια αντιβίωσηςΜετα-ανάλυση 42 τυχαιοποιημένων μελετών και 11.305 ενηλίκων βρήκε ότι η συγχορήγηση συγκεκριμένων προβιοτικών με αντιβιοτικά μείωσε τον κίνδυνο διάρροιας που σχετιζόταν με την αντιβίωση. Το αποτέλεσμα ήταν εντονότερο σε ομάδες με υψηλότερο αρχικό κίνδυνο και δεν αφορούσε όλα τα στελέχη. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε προβιοτικό είναι κατάλληλο για κάθε αντιβιοτικό. Πρέπει να εξετάζονται το συγκεκριμένο στέλεχος, οι οδηγίες του προϊόντος και η κατάσταση υγείας του ατόμου. Σύνδρομο ευερέθιστου εντέρουΟρισμένες μετα-αναλύσεις δείχνουν ότι συγκεκριμένα στελέχη ή συνδυασμοί μπορεί να μειώνουν ορισμένα συμπτώματα του συνδρόμου ευερέθιστου εντέρου, όπως το κοιλιακό άλγος και το φούσκωμα. Η ετερογένεια των μελετών είναι υψηλή και η βεβαιότητα των δεδομένων παραμένει συχνά χαμηλή. Δεν είναι επομένως επιστημονικά ακριβές να αναφέρεται ότι «όλα τα προβιοτικά βοηθούν το ευερέθιστο έντερο». Γενική υποστήριξη του εντέρουΔεν υπάρχουν επίσημες συστάσεις που να απαιτούν τη λήψη προβιοτικών από όλους τους υγιείς ανθρώπους. Ένα υγιές άτομο δεν χρειάζεται απαραίτητα καθημερινό προβιοτικό μόνο επειδή ένα προϊόν περιέχει μεγάλο αριθμό μικροοργανισμών. Πότε μπορεί να χρησιμοποιηθεί ένα πεπτικό ένζυμο;Τα πεπτικά ένζυμα έχουν πιο σαφή χρησιμότητα όταν υπάρχει συγκεκριμένο πρόβλημα πέψης ή όταν τα συμπτώματα εμφανίζονται προβλέψιμα μετά από συγκεκριμένο τρόφιμο. Λακτάση και δυσανεξία στη λακτόζηΗ δυσανεξία στη λακτόζη προκαλείται όταν το λεπτό έντερο παράγει ανεπαρκή ποσότητα λακτάσης. Μπορεί να προκαλέσει φούσκωμα, διάρροια, αέρια, ναυτία και κοιλιακό πόνο μετά την κατανάλωση γαλακτοκομικών προϊόντων. Η συμπληρωματική λακτάση μπορεί να βοηθήσει ορισμένα άτομα να διαχειριστούν τα συμπτώματα όταν λαμβάνεται μαζί με τρόφιμα που περιέχουν λακτόζη. Δεν θεραπεύει την υποκείμενη χαμηλή παραγωγή λακτάσης. Άλφα-γαλακτοσιδάση και όσπριαΗ άλφα-γαλακτοσιδάση διασπά ορισμένους ζυμώσιμους υδατάνθρακες που υπάρχουν στα όσπρια και μπορεί να μειώσει την παραγωγή αερίων σε ορισμένα άτομα. Τα αποτελέσματα εξαρτώνται από το τρόφιμο και τη συγκεκριμένη ευαισθησία του χρήστη. Παγκρεατική ανεπάρκειαΗ εξωκρινής παγκρεατική ανεπάρκεια είναι ιατρική κατάσταση στην οποία το πάγκρεας δεν παράγει ή δεν απελευθερώνει αρκετά πεπτικά ένζυμα. Η καθιερωμένη θεραπεία είναι η συνταγογραφούμενη παγκρεατική ενζυμική θεραπεία αντικατάστασης, η οποία λαμβάνεται κατά τη διάρκεια των γευμάτων και των σνακ. Ένα κοινό συμπλήρωμα πεπτικών ενζύμων δεν πρέπει να χρησιμοποιείται ως υποκατάστατο της συνταγογραφούμενης θεραπείας. Λειτουργική δυσπεψία και φούσκωμαΟρισμένες μικρές μελέτες έχουν καταγράψει βελτίωση σε συμπτώματα λειτουργικής δυσπεψίας ή μεταγευματικού φουσκώματος με πολυενζυμικά σκευάσματα. Τα δεδομένα είναι ακόμη περιορισμένα και τα προϊόντα συχνά περιέχουν διαφορετικά ένζυμα ή επιπλέον φυτικά συστατικά. Η περιστασιακή δυσφορία μετά από πολύ μεγάλο γεύμα δεν αποδεικνύει ότι ο οργανισμός παρουσιάζει γενική «έλλειψη πεπτικών ενζύμων». Προβιοτικά ή ένζυμα για το φούσκωμα;Το φούσκωμα είναι σύμπτωμα και όχι μία συγκεκριμένη διάγνωση. Μπορεί να σχετίζεται με:
Όταν το φούσκωμα εμφανίζεται κυρίως μετά από γαλακτοκομικά, η λακτάση είναι περισσότερο στοχευμένη επιλογή από ένα γενικό προβιοτικό. Όταν σχετίζεται με όσπρια, μπορεί να εξεταστεί η άλφα-γαλακτοσιδάση. Όταν υπάρχει διάγνωση ευερέθιστου εντέρου, μπορεί να εξεταστεί συγκεκριμένο προβιοτικό στέλεχος, χωρίς εγγύηση αποτελέσματος. Η τυχαία εναλλαγή πολλών συμπληρωμάτων μπορεί να δυσκολέψει τον εντοπισμό της πραγματικής αιτίας. Μπορούν να λαμβάνονται μαζί;Προβιοτικά και πεπτικά ένζυμα μπορούν να συνυπάρχουν στο ίδιο πρόγραμμα, επειδή λειτουργούν με διαφορετικό μηχανισμό. Ένας συνδυασμός μπορεί να έχει λογική όταν υπάρχει ξεχωριστή αιτιολόγηση για κάθε συστατικό. Για παράδειγμα, ένα άτομο μπορεί να χρησιμοποιεί λακτάση με ένα γεύμα που περιέχει λακτόζη και παράλληλα ένα συγκεκριμένο προβιοτικό για διαφορετικό σκοπό. Η παρουσία και των δύο στο ίδιο προϊόν δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το προϊόν είναι αποτελεσματικότερο. Πρέπει να ελέγχονται ξεχωριστά:
Πώς διαβάζεται η ετικέτα ενός προβιοτικού;Μια πληρέστερη ετικέτα προβιοτικού πρέπει να αναφέρει:
Ο αριθμός CFU είναι προτιμότερο να εγγυάται τη δραστικότητα μέχρι την ημερομηνία λήξης και όχι μόνο κατά την ημερομηνία παραγωγής. Οι υψηλότερες CFU δεν σημαίνουν αυτόματα καλύτερο αποτέλεσμα, επειδή η αποτελεσματικότητα παραμένει στελεχο-ειδική. Πώς διαβάζεται η ετικέτα ενός πεπτικού ενζύμου;Στα πεπτικά ένζυμα δεν αρκεί μόνο η αναγραφή των milligram. Σημαντικότερη είναι συχνά η ενζυμική δραστικότητα, η οποία εκφράζεται σε ειδικές μονάδες, όπως FCC ή USP units. Κάθε ένζυμο διαθέτει διαφορετική μονάδα δραστικότητας. Για παράδειγμα, η λακτάση μπορεί να αναγράφεται σε ALU, ενώ η πρωτεάση, η λιπάση και η αμυλάση αξιολογούνται με άλλες μονάδες. Η σύγκριση δύο προϊόντων μόνο με βάση τα milligram μπορεί επομένως να είναι παραπλανητική. Ένα ευρύ μείγμα ενζύμων δεν είναι απαραίτητα καλύτερο από ένα στοχευμένο ένζυμο. Η λακτάση, για παράδειγμα, είναι πιο συγκεκριμένη επιλογή για τη λακτόζη από ένα γενικό πολυενζυμικό προϊόν χωρίς επαρκή δραστικότητα λακτάσης. Πότε λαμβάνονται;Πεπτικά ένζυμαΤα ένζυμα πρέπει συνήθως να λαμβάνονται ακριβώς πριν ή μαζί με τις πρώτες μπουκιές του γεύματος, ώστε να αναμειχθούν με το τρόφιμο στο οποίο θα δράσουν. Η συνταγογραφούμενη παγκρεατική ενζυμική θεραπεία λαμβάνεται επίσης κατά τη διάρκεια γευμάτων ή σνακ. ΠροβιοτικάΔεν υπάρχει μία ιδανική ώρα για όλα τα προβιοτικά. Πρέπει να ακολουθούνται οι οδηγίες του συγκεκριμένου προϊόντος, επειδή τα στελέχη και οι τεχνολογίες προστασίας διαφέρουν. Η σταθερή χρήση, η σωστή αποθήκευση και η τήρηση της προτεινόμενης διάρκειας είναι συνήθως σημαντικότερες από την επιλογή μιας συγκεκριμένης ώρας. Προβιοτικά, πεπτικά ένζυμα και γλουτένηΠροϊόντα που περιέχουν ένζυμα για τη διάσπαση πρωτεϊνών δεν καθιστούν ένα γεύμα ασφαλές για άτομα με κοιλιοκάκη. Η καθιερωμένη αντιμετώπιση της κοιλιοκάκης παραμένει η αυστηρή δίαιτα χωρίς γλουτένη. Τα εμπορικά πεπτικά ένζυμα δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως προστασία από σκόπιμη κατανάλωση γλουτένης. Παρενέργειες και προφυλάξειςΤα προβιοτικά μπορούν αρχικά να προκαλέσουν ήπια αέρια, φούσκωμα ή αλλαγές στις κενώσεις. Σε υγιή άτομα είναι συνήθως καλά ανεκτά, αλλά σε ανθρώπους με σοβαρή νόσο, εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα, κεντρικούς φλεβικούς καθετήρες ή νοσηλεία υπάρχει σπάνιος αλλά υπαρκτός κίνδυνος λοίμωξης. Τα πεπτικά ένζυμα μπορούν να προκαλέσουν:
Άτομα με επίμονο πόνο, αίμα στα κόπρανα, ακούσια απώλεια βάρους, συχνό εμετό, νυχτερινή διάρροια ή συμπτώματα δυσαπορρόφησης χρειάζονται ιατρική αξιολόγηση και όχι αποκλειστικά δοκιμή συμπληρωμάτων. ΣυμπέρασμαΤα προβιοτικά και τα πεπτικά ένζυμα δεν είναι ανταγωνιστικές επιλογές, αλλά διαφορετικά εργαλεία. Τα προβιοτικά σχετίζονται κυρίως με τη λειτουργία του εντερικού μικροβιώματος και πρέπει να επιλέγονται με βάση το συγκεκριμένο στέλεχος και την ένδειξη. Τα πεπτικά ένζυμα δρουν άμεσα στα συστατικά των τροφών και έχουν μεγαλύτερη λογική όταν υπάρχει συγκεκριμένη δυσανεξία ή ανεπάρκεια ενζύμου. Για προβλήματα όπως η λακτόζη, η στοχευμένη λακτάση είναι συνήθως πιο σχετική από ένα προβιοτικό. Για διάρροια που συνδέεται με αντιβίωση ή συγκεκριμένα συμπτώματα ευερέθιστου εντέρου, μπορεί να εξεταστεί προβιοτικό με τεκμηριωμένο στέλεχος. Η καλύτερη επιλογή δεν καθορίζεται από το ποιο προϊόν περιέχει περισσότερα συστατικά, αλλά από το ποιο ταιριάζει στην πραγματική αιτία των συμπτωμάτων. Συχνές ερωτήσειςΠοιο είναι καλύτερο για το φούσκωμα;Εξαρτάται από την αιτία. Η λακτάση είναι πιο στοχευμένη όταν το φούσκωμα εμφανίζεται μετά από λακτόζη, ενώ ένα συγκεκριμένο προβιοτικό μπορεί να εξεταστεί σε ορισμένα άτομα με ευερέθιστο έντερο. Μπορούν να λαμβάνονται μαζί προβιοτικά και ένζυμα;Ναι, επειδή λειτουργούν διαφορετικά. Δεν είναι όμως απαραίτητος ο συνδυασμός όταν δεν υπάρχει συγκεκριμένος λόγος για κάθε συστατικό. Τα πεπτικά ένζυμα βοηθούν στην απορρόφηση της πρωτεΐνης;Οι πρωτεάσες συμμετέχουν στη διάσπαση των πρωτεϊνών. Σε υγιή άτομα που παράγουν επαρκή πεπτικά ένζυμα, δεν έχει αποδειχθεί ότι ένα γενικό ενζυμικό συμπλήρωμα αυξάνει σημαντικά τη συνολική απορρόφηση πρωτεΐνης. Τα προβιοτικά πρέπει να λαμβάνονται μόνιμα;Όχι απαραίτητα. Η διάρκεια εξαρτάται από το στέλεχος, τον στόχο και την ατομική ανταπόκριση. Όσο περισσότερες CFU τόσο καλύτερο το προβιοτικό;Όχι. Η αποτελεσματικότητα εξαρτάται κυρίως από το στέλεχος, την ένδειξη και τη δόση που έχει χρησιμοποιηθεί σε μελέτες. Τα ένζυμα επιτρέπουν την κατανάλωση γλουτένης στην κοιλιοκάκη;Όχι. Δεν αντικαθιστούν την αυστηρή δίαιτα χωρίς γλουτένη. Βιβλιογραφία
|





